Sayın Mükelleflerimiz ve Değerli Mali Müşavirler,

1 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren yeni Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Uygulama Talimatı uyarınca, Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) kapsamında ihraç kayıtlı mal teslim eden imalatçı ve tedarikçi firmalarımızın %3 oranındaki döviz dönüşüm desteğinden sorunsuz yararlanabilmesi amacıyla hazırlanan güncel resmi uygulama kılavuzu, yasal risk analizleri ve evrak düzeni aşağıda bilgilerinize sunulmuştur.

BÖLÜM 1: ARACI BANKAYA İBRAZ EDİLECEK RESMİ EVRAK SETİ

1.Döviz Dönüşüm Desteği Talep Formu (Ek-B): Başvuru sahibi imalatçı firma tarafından doldurulup kaşelenerek imzalanacaktır.

2.Döviz Pozisyonu Bildirim Formu (Ek-C): Firmanın bağlı olduğu mali müşavir (SMMM veya YMM) tarafından yasal mevzuata göre hazırlanıp tasdik edilmiş güncel form.

3.Aracılı İhracat Döviz Dönüşüm Desteği Beyannamesi (Ek-E): TCMB Uygulama Talimatı ekinde yer alan, hem aracı ihracatçı şirket hem de imalatçı firma tarafından ortaklaşa imzalanacak taahhüt beyannamesi.

4.Aracılı İhracat Sözleşmesi: İmalatçı kurumunuz ile aracı ihracatçı firma arasında akdedilmiş yürürlükteki sözleşmenin kopyası (Her iki firmanın imza sirküleri ek yapılmalıdır).

5.Gümrük Beyannamesi (GB) Örneği: İhracatı gerçekleştiren aracı firmanın beyannamesi. Ancak beyanname üzerinde imalatçı firmanızın unvanı ve DİİB belge/satır kodunun açıkça kayıtlı olması zorunludur.

6.İhraç Kayıtlı Mal Faturaları: Söz konusu gümrük beyannamesine konu olan, imalatçı tarafından aracı ihracatçıya düzenlenen ihraç kayıtlı faturaların suretleri.

BÖLÜM 2: MALİ MÜŞAVİRLER İÇİN EK-C HESAPLAMA MATRİSİ VE FORMÜLÜ

Müşavirlerinizin formları hazırlarken hata yapmaması adına, 1 Ekim 2026 yasal kriterlerine göre kurgulanmış hesaplama satırları şu şekildedir:

BÖLÜM 3: OPERASYONEL İŞLEM SIRASI VE KRİTİK SINIRLAR

•Evrak Geçerlilik Süresi: SMMM/YMM onaylı Ek-C Döviz Pozisyonu Bildirim Formu düzenlendiği tarihten itibaren yalnızca 15 gün geçerlidir. İşlem gününde formun süresinin dolmadığından emin olunmalıdır.

•Kıst Dönem Katsayısı: İçinde bulunduğumuz 2026 yılının son çeyreği kıst dönem kabul edildiğinden, bu dönemde firmaların kullanabileceği azami limit 0,25 katsayısı ile çarpılarak (en fazla 25 Milyon TL) sınırlandırılmıştır.

•Desteğin Aktarımı: Aracı ihracatçı tarafından yurda getirilen ihracat bedeli döviz bankaya ulaştığında, bankaya Ek-E beyannamesi ile talimat verilir. Döviz TCMB'ye satılır ve %3 oranındaki nakit destek doğrudan imalatçı firmanın TL hesabına geçer.

BÖLÜM 4: MEVZUATSAL RİSKLER VE YASAL UYARILAR
 

ÖNEMLİ UYARI: Döviz dönüşüm desteği başvurularında sunulan Ek-C formundaki verilerin doğruluğu ve rasyonun yasal sınır olan %10'un altında olduğunu beyan etme sorumluluğu mükellef firmaya ve tasdik eden meslek mensubuna (SMMM/YMM) aittir. Yapılacak geriye dönük incelemelerde veya denetimlerde, kriterlerin manipüle edildiği, kasıtlı olarak hatalı kur kullanıldığı ya da yanıltıcı beyanla haksız destek alındığı tespit edilen kurumlar hakkında aşağıdaki cezai işlemler uygulanır:

•Destek İadesi: Haksız alınan %3 oranındaki nakit desteğin tamamı, ödeme tarihinden itibaren işletilecek yasal gecikme faizi ile birlikte geri tahsil edilir.
•Sistemden Men Edilme: Yanıltıcı beyanda bulunan ilgili firma, ihlal tarihinden itibaren 1 (bir) yıl süreyle Merkez Bankası'nın tüm döviz dönüşüm desteklerinden ve teşviklerinden men edilir.
•Mesleki Sorumluluk: Hatalı veya gerçeğe aykırı form düzenleyen/tasdik eden meslek mensupları hakkında 3568 sayılı kanun uyarınca idari ve disiplin soruşturması açılması için süreç başlatılır.

BÖLÜM 5: MEVZUATA UYUMLU ARACILI İHRACAT SÖZLEŞMESİ TASLAĞI
(Banka başvurusuna eklenecek ve taraflarca imzalanacak asgari taslak metindir)

MADDE 1 – TARAFLAR İşbu sözleşme, bir tarafta [İMALATÇI FİRMANIN UNVANI] (İMALATÇI) ile diğer tarafta [ARACI İHRACATÇI FİRMANIN UNVANI] (ARACI FİRMA) arasında aşağıda belirtilen şartlar dairesinde akdedilmiştir.

MADDE 2 – SÖZLEŞMENİN KONUSU VE KAPSAMI Sözleşmenin konusu; İMALATÇI’nın Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) kapsamında imal ettiği / ihraç kaydıyla teslim ettiği ürünlerin, ARACI FİRMA tarafından gümrük beyannamesi tanzim edilerek yurt dışına ihraç edilmesine ilişkin usul, esas ve tarafların karşılıklı yükümlülüklerinin belirlenmesidir.

MADDE 3 – TARAFLARIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 3.1. İMALATÇI, sözleşme konusu malları yürürlükteki dış ticaret ve gümrük mevzuatına uygun şekilde üreterek ARACI FİRMA’ya 'İhraç Kayıtlı' olarak fatura edecektir. 3.2. ARACI FİRMA, gümrük beyannamesinin ilgili hanelerinde (imalatçı hanesi vb.) İMALATÇI’nın ticari unvanına, vergi numarasına ve ilgili DİİB belge/satır kodlarına eksiksiz ve hatasız olarak yer vermeyi kabul ve taahhüt eder.

MADDE 4 – DÖVİZ DÖNÜŞÜM DESTEĞİ VE MALİ HÜKÜMLER 4.1. İşbu sözleşme konusu ihracata ilişkin yurt dışından gelen ihracat bedeli dövizlerin, TCMB Uygulama Talimatları çerçevesinde döviz dönüşüm desteğinden faydalandırılması esastır. 4.2. İhracat ARACI FİRMA üzerinden yapılmış olsa dahi, TCMB mevzuatı uyarınca hak kazanılacak olan %3 oranındaki döviz dönüşüm desteği doğrudan İMALATÇI'nın banka hesabına ödenecektir. ARACI FİRMA bu hususta bankaya verilmesi gereken ortak beyannameleri (Ek-E formu vb.) zamanında imzalamayı kabul eder.

MADDE 5 – SÖZLEŞMENİN SÜRESİ İşbu sözleşme imza tarihinden itibaren 1 (Bir) yıl süreyle geçerlidir. Taraflar süre bitiminden en az 1 ay önce yazılı olarak fesih bildiriminde bulunmadığı takdirde sözleşme aynı şartlarla 1 yıl daha uzatılmış sayılır.

MADDE 6 – YETKİLİ MAHKEME VE YÜRÜRLÜK Bu sözleşmeden doğabilecek uyuşmazlıkların çözümünde [Şehir Adı] Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir. 6 maddeden ibaret işbu sözleşme taraflarca okunup mutabık kalınarak iki nüsha halinde imza altına alınmıştır.